Από τα κοινά χαρακώματα, στο διαιρεμένο κόσμο
Του Κωνσταντίνου Σ Γιάντσιου
Η 9η Μαΐου θα μπορούσε να είναι η σημαντικότερη μέρα στην ιστορία της ανθρωπότητας. Αντ' αυτού, η ημερομηνία αυτή κατάντησε το σύνορο ανάμεσα σε δύο κόσμους που αρνούνται να επικοινωνήσουν.
Ο Σαρλ ντε Γκωλ το είχε καταλάβει νωρίς. Το όραμά του για μια συνεργασία από τον Ατλαντικό ως τα Ουράλια δεν ήταν ρομαντισμός· ήταν η μόνη ρεαλιστική λύση για να πάψει η ήπειρος να είναι το σφαγείο των μεγάλων δυνάμεων.
Οι ηγεσίες που διαδέχθηκαν τη νίκη του 1945 δεν αναζήτησαν την αμοιβαία συνεργασία, αλλά την αμοιβαία εξάρτηση από τον φόβο.
Οι ΗΠΑ και η Ρωσία νικητές, ωστόσο δεν παρέμειναν σύμμαχοι. Ο πόλεμος δεν τελείωσε ποτέ· απλώς άλλαξε μορφή για να συντηρεί τα κέντρα εξουσίας.
Η 9η Μαΐου, αντί να είναι το κοινό μας σπίτι, έγινε η μέρα που ο καθένας μετράει τα όπλα του και θυμίζει στον άλλον ότι είναι ο «εχθρός».
Ξεχάστηκε ότι επί Τσάρου ή κατά τη διάρκεια της Αντάντ, οι συμμαχίες αυτές ήταν η φυσική κατάσταση των πραγμάτων. Η τεχνητή διαίρεση του Ψυχρού Πολέμου έγινε το «νέο κανονικό», εγκλωβίζοντας τις επόμενες γενιές σε μια μόνιμη απειλή.
Σήμερα, καθώς οι πύραυλοι επιδεικνύονται στις παρελάσεις και οι κυρώσεις αντικαθιστούν τον διάλογο, η 9η Μαΐου στέκει ως μια πικρή υπενθύμιση. Η ευκαιρία δεν χάθηκε από λάθος, αλλά από επιλογή. Αν οι νικητές του '45 ήθελαν πραγματικά την ειρήνη που επικαλούνται, θα είχαν πάρει τη Ρωσία και τις ΗΠΑ στο ίδιο τραπέζι.
Αντί γι' αυτό, επέλεξαν να μετατρέψουν την ειρήνη σε μια ανάπαυλα ανάμεσα σε δύο συγκρούσεις.
Η ιστορία γράφεται από τους νικητές, αλλά η αλήθεια κρύβεται στις ευκαιρίες που εκείνοι επέλεξαν να θάψουν.
